DRIE BROEDERS DUNLOP: JASPER, DAVID EN DIRK.

Een verhaal over drie broeders uit hetzelfde gezin: Jasper geboren in 1825, David geboren in 1827 en Dirk geboren in 1934. Alle drie in Rotterdam.
Hun vader… David Dunlop, hun moeder… Margrieta Hooijkaas. Óók in Rotterdam geboren,
Drie verschillende levens! En hoe verging het hun nakomelingen?

INLEIDING.

Dit verhaal gaat over drie broers Dunlop die allemaal uit hetzelfde gezin komen. Het verhaal begint met een inleiding over hun overgrootouders, grootouders, ouders en in het vervolg van het blog gaat het óók over hun zonen en hun kleinzonen. En natuurlijk over alle vrouwen met wie al deze mannen getrouwd waren.

Eerst…. de overgrootouders: De eerste David Dunlop die zich in Rotterdam vestigt is in 1726 gedoopt in in Fenwick, East Ayrshire, Schotland. Hij trouwt, 26 jaar oud, op woensdag 13 juni 1753 in Rotterdam met Janet (Jennet) Roberts, 18 jaar oud. Jennet is geboren in Rotterdam. Zij is de dochter van Alexander Roberts en Jane Cowie.
Deze David is scheepskapitein en vergaat met zijn schip nabij Calais in 1778. Ook zijn zoon James, geboren in 1758 vindt samen met zijn vader de dood op hetzelfde schip.
Zijn andere zoon David is broodbakker en is de grootvader van de drie broeders waar het in dit verhaal over gaat.

Deze David wordt geboren op 10 juli 1766 in Rotterdam. David trouwt 29 mei 1791 met Catharina Scott, de grootmoeder. Zijn is de dochter van Jacobus Scott en Alida van den Wele. Catharina is op 6 juli 1761 in Rotterdam geboren.

David en Catharina krijgen vijf kinderen.

De eerste zoon heet David, hij overlijdt als hij drie jaar oud is.
De derde zoon heet óók David. Hij wordt geboren op 2 september 1798 in Rotterdam. Deze David trouwt 17 september 1823 met Margaretha (Margrita) Hooijkaas. Zij is de dochter van Jasper Hooijkaas en Christina de Valk. Zij is op 8 juni 1800 ook in Rotterdam geboren.

De ouders van de drie broers zijn dus: David Dunlop en Margrita Hooijkaas. Zij krijgen 11 kinderen en hierbij zijn óók de drie zonen Jasper, David en Dirk, die de spil vormen van dit verhaal.
Vader David was gezagvoerder op het schip de Batavier.

Veel informatie over het de zeescheepvaart uit die tijd is te vinden op de website van de Stichting Maritiem-Historische Databank. Dit is een link naar de informatie over David Dunlop op net genoemde website:

https://www.marhisdata.nl/gezagvoerder&id=3281

Na zijn carrière als kapitein wordt hij Directeur van de sleephelling sociëteit in Rotterdam. In het stadsarchief van Rotterdam wordt een tekening van een sleephelling bewaard:

In het stadsarchief van Rotterdam is heel wat informatie te vinden over vele Dunlops, óók over deze David Dunlop.

https://stadsarchief.rotterdam.nl/zoeken-archieven?mivast=184&mizig=210&miadt=184&miview=inv2&milang=nl&mizk_alle=Dunlop&micode=400

Jasper Dunlop is het tweede kind tevens de tweede zoon. De eerste zoon, David wordt geboren in juli 1824. Hij overlijdt als hij 1 maand oud is. Jasper wordt geboren op 28 oktober 1825.
De derde zoon heet weer David. Hij wordt geboren op 16 juni 1827.
De derde zoon waar het in verhaal over gaat is Dirk Dunlop. Hij is het zevende kind van David en Margrita en wordt geboren op 30 mei 1834.

JASPER.

Zoals gezegd is Jasper de tweede zoon van David en Margrita. Hij wordt geboren op 25 oktober in 1825.

Om te beginnen enige info over het Rotterdam zoals het was rond 1825, het geboortejaar van Jasper.

Ik zocht het een en ander op met behulp van AI en dus volgen enige wetenswaardigheden:

In het jaar 1825 was Rotterdam vooral bezig met het aanpakken van uitdagingen rond waterbeheer en het versterken van haar positie als havenstad. Hoewel de stad zelf niet direct werd getroffen door de watersnoodramp die in februari 1825 een groot deel van Noord-Nederland overspoelde (met name Overijssel, Friesland en Groningen), had deze ramp wel indirecte gevolgen voor het landelijke waterbeheer, waar Rotterdam als belangrijke havenstad bij betrokken was.
Rotterdam kampte al jaren met verzanding van haar belangrijkste vaarroutes naar zee, zoals de Brielse Maas. Dit bedreigde de havenactiviteiten. In 1825 was het Voornse Kanaal (gegraven tussen 1827–1830) nog niet aangelegd, maar de discussie over betere verbindingen met de Noordzee was in volle gang. De ramp van 1825 onderstreepte de noodzaak van betere waterwerken, wat later zou leiden tot projecten zoals de Nieuwe Waterweg (voltooid in 1872)

Jaspers vader David is zoals reeds beschreven, directeur van de sleephelling sociëteit te Rotterdam.

Wanneer Jasper naar Nederland-Indië reist is niet na te gaan.
Op 22 april 1851 trouwt Jasper in Soerabaja met Auguste Berhardina Louise ten Breugel.

Auguste overlijdt al snel, de overlijdensdatum was niet te vinden. Jasper trouwt voor de tweede keer, ook in Soerabaja op 15 april 1854 met Geertruida Hillegonda van Casand.

Geertruida is dan 23 jaar en is in Nederlands-Indië geboren.
Jasper is in 1898 overleden in Arnhem. Ondertussen is hij dus weer terug in Nederland. Zijn vrouw Geertruida is ook overleden in Arnhem in 1893.

Jasper en Geertruida krijgen samen vier kinderen:

David Dunlop. 1856. Wrs geboren in Soerabaja
Margaretha Carolina. 1858, geboren in Soerabaja
Johanna Christina. 1862, geboren in Jepara
Jasper. 1868, geboren in Jepara.

De volgende generatie is aan de beurt. Het gaat weer om een Jasper Dunlop. Zoon en vierde kind van Jasper Dunlop en Geertruida van Casand.

Deze Jasper is geboren in 1868 en de geboorteplaats is Jepara.

Jasper trouwt op 18 maart 1896 met Petronella Cornelia Tönjes. Het huwelijk vindt plaats in Probolinggo.

Jasper en Petronella hebben drie zonen en één dochter:

Nicolaas Jasper Dunlop. geboren 23 feb 1898, in Probolinggo. Hij werkte bij de koffieonderneming Kaliglidik, Dampit (Malang).
Nicolaas Jasper trouwde 7 mei 1927 in Soerabaja met Johanna Arnoldina Francina Weber
Jasper Pieter Cornelis. 5 augustus 1901. Tuinemployee. Hij trouwt 6 maart 1929 met Johanna Margaretha Suzanna Barend. Hun dochter, geboren in 1930 heet Elly Dunlop.
Charles Eduard Jasper Hille Dunlop. geboren 16 mei 1903 in Probolinggo.
Johanna Helena Constance Dunlop. Geboren op 14-augustus 1912. In Probolinggo. Johanna trouwt met Frederik Wouter Heuberger. Hij is geboren in 1903 in Djokjakarta. Van beroep is hij evangelist en godsdienstleraar bij de protestantse kerk in Bandung.
Johanna Helena was op de Christelijke E.L.S in Bandung.
In 1955 gaan zij naar Nederland.

Via de website Roosje Roos https://www.roosjeroos.nl/ , die genealogisch onderzoek doet in Nederlands-Indië het ik van vier kinderen van Jasper en Johanna een geboortebericht gevonden, van zoon twee, Jasper Pieter Cornelis is buiten het bericht op Roosje Roos helemaal geen info te vinden.

Over dochter Johanna Helena Constance vond ik wel enige informatie.

Jasper Dunlop en zijn werkzaamheden.

Administrateur bij de Tabaksonderneming Djoho in Pasirian – hij was verantwoordelijk voor het beheer van tabaksplantages.
Partner in de firma Jan Havelaar & Zoon, actief in de tabaks- en handelssector.
Tabaksexpert in Soerabaja – hij vervulde daar advies- en inspectiefuncties voor de industrie.
Lid van de Gewestelijke Raad van Pasoeroean, waarmee hij een adviserende rol bekleedde

Deze Jasper heeft nooit permanent in Nederland gewoond in tegenstelling tot zoon Nicolaas Jasper, Nicolaas Jasper is in 1953 in Sneek overleden en dochter Johanna Helena Constance, die in 1955 samen met haar echtgenoot Frederik Wouter Heuberger naar Nederland is gegaan.

De volgende Dunlop die aan de beurt is om te beschrijven in dit onderdeel van het blog over Jasper Dunlop is zijn kleinzoon Charles Eduard Jasper Hille Dunlop.
Charles werd geboren zoals we bij zijn vader al zagen, op 16 mei 1903 in Probollingo als tweede zoon van Jasper Dunlop en Petronella Tönjes.

Hij is commies redacteur bij de gemeente secretarie van Bandoeng.
Hij is als militair dienstplichtig bij het KNIL en is een ‘lichter’ soldaat.
Lichter soldaat bij het KNIL betekent: een soldaat die minder zware taken had dan een reguliere infanterist. Vaak werd de term “lichter soldaat” gebruikt in de context van verkenning, bewaking of andere ondersteunende taken, maar het was geen officiële militaire rang. Het KNIL was het koloniale leger van Nederland in Nederlands-Indië van 1814 tot 1950.

4 april 1931 trouwt Charles Eduard met Emma Frederika Anna van Leuven. Het huwelijk vind plaats in Probolinggo, de geboorteplaats van Charles Eduard. Emma is op 19 oktober 1903 in ’s Gravenhage geboren. Haar ouders wonen in Nederlands-Indië, maar verblijven tijdens de geboorte van Emma in ’s Gravenhage. Emma heeft drie broers, zij worden alle drie in Nederlands-Indië geboren.
Charles Eduard en Emma Frederika krijgen een zoon, Robert Dunlop, hij is stuurmansleerling en een dochter die de namen Ilse Carla krijgt. Zij wordt geboren in 1938.

Tijdens de Japanse bezetting in Nederlands-Indië is Charles Eduard Jasper Hille als KNIL militair gevangen genomen in Bandung. Na een krijgsgevangenschap en een tewerkstelling aan de Pakan Baroe spoorweg is Charles Eduard Jasper Hille Dunlop overleden op 22-10-1944 in Pakanbaroe. Hij is begraven op het Nederlands Ereveld Leuwigajah.

De weduwe van Charles Eduard Jasper Hille, Emma Frederika Anna Dunlop-van Leuven is met haar dochter na de oorlog naar Nederland gegaan.

Bij het Nationaal archief is een archief over Charles Eduard samengesteld.

Op de website oorlogsbronnen.nl is informatie over Charles Eduard Jasper Hille Dunlop te vinden:
https://www.oorlogsbronnen.nl/tijdlijn/571dd27b-db74-455e-8d97-b991d622724e?utm_source=chatgpt.com

Op de site openarchieven.nl is nog meer informatie die uitleg geeft over de Japanse interneringskaart van Charles Eduard Jasper Hille Dunlop:
https://www.openarchieven.nl/ghn%3Ac1872eec-56a1-49f0-b367-e1cace46cba1?utm_source=chatgpt.com

In de Defensiekrant is een artikel opgenomen over de Pakan Baroe spoorweg in Sumatra. Daarin is ook info opgenomen over de Birma-Siam spoorweg in Thailand.
https://magazines.defensie.nl/defensiekrant/2024/32/03_vreselijk-leed-aan-dodenspoorlijnen-in-herinnering_32

De Pakan Baru Spoorweg

De 220 kilometer lange Pakan Baroe spoorweg was aangelegd tussen Pakan Baroe aan de oostkust en Moeara, het einde van de spoorweg in West Sumatra. De spoorweg was bedoeld om de Oostkust met de Westkust te verbinden dwars over Sumatra alsmede voor exploitatie van de kolenmijnen bij Tapoei in het centraal berggebied. Constructie begon in maart 1943 door Romushas (Indonesische dwangarbeiders) van het Pakan Baroe kamp. De aanleg van het laatste stuk begon in maart 1945. Er waren Nederlanders, Molukkers en andere Indonesiers, alsmede Engelse, Australische en Amerikaanse krijgsgevangenen te werk gesteld. De eerste krijgsgevangenen arriveerden in mei 1944. Van de krijgsgevangenen waren ongeveer 75% Nederlanders, 5% Indonesiers, 17% Britten, 4% Australiers en 15% Amerikanen. Voorafgaand verdronken circa 4000 krijgsgevangenen en Romushas in de Indische oceaan voor de kust van Sumatra bij de torpedering van de Junyo Maru. Deze zouden te werk worden gesteld voor constructie van de spoorbaan. Tijdens de aanleg van de spoorbaan stierven circa 680 krijgsgevangen aan ziekten, uitputting en ongelukken. Van de omgekomen Romushas is slechts een ruwe schatting te maken. Vanuit Java waren meer dan 100.000 Romushas via Padang naar Pakan Baru gebracht alsmede naar andere locaties in centraal Sumatra. Van dit aantal werden slechts 19.600 na de oorlog geregistreerd als overlevenden. Waarschijnlijk overleefden circa 27000 van de 100.000 Romushas de oorlog. Tesamen met de slachtoffers van de scheepsramp betekent dit dat rond de 70.000 Romushas zijn omgekomen voor de aanleg van deze spoorweg. De beide delen van de spoorweg werden verbonden op 15 augustus 1945. Op 24 augustus 1945 werd het kamp door de Japanners overgegeven.

Literatuur

Dulm J.van, and others Geïllustreerde Atlas van de Japanse Kampen in Nederlands-Indië 1942 – 1945. Dulm J. van, Krijgsveld W.J., Legemaate H.J., Liesker H.A.M., Weijers G. Asia Major, Purmerend 2000.
Hovinga, H. The Sumatra Railroad. Final Destination Pakan Baroe, 1943-1945 KITLV Press, Leiden 2010.
https://nl.wikipedia.org/wiki/Pakanbaroe-spoorweg
https://www.shbss.nl/pakan-baroe.html
https://www.shbss.nl/gedenkmuur/chungkai.html
https://pakanbaroe.webs.com/
https://www.japansekrijgsgevangenkampen.nl/Sumatra-spoorweg.htm

DAVID

INLEIDING

David Dunlop is de derde zoon van David en Margrita. De eerste zoon heette ook David, hij overleed toen hij een maand oud was.
De tweede zoon heettte Jasper en eerder in dit blog is er uitgebreid over hem, één van zijn zonen en één van zijn kleinzonen geschreven in dit blog.

Vader David Dunlop was van 1830-1850 gezagvoerder van het schip de Batavier. Dat was een stoomschip dat als veerboot tussen Rotterdam en Londen voer. Het schip vervoerde passagiers en vracht.
Na 1850 werd de vader van David Directeur van de sleephelling sociëteit Rotterdam.

Nu wordt het leven van derde zoon David beschreven.

David Dunlop 1825-1862

David wordt op 16 juni 1827 in Rotterdam geboren.

13 augustus 1856 trouwt hij met Leonora Schaap.
Leonora Schaap is geboren op 26 mei 1832. Haar ouders waren Amerik Schaap. Haar vader was gezagvoerder op diverse schepen. Haar moeder heette Emmerensie Drost.

Op 25 september 1857 wordt dochter Margaretha geboren, 16 maart 1859 overlijdt Margaretha, nog geen twee jaar oud.

David Dunlop overlijdt op 25 juli 1862. Hij overlijdt aan boord van het schip Cortgene, toen het aan de rede van de havenstad Padang in Sumatra lag. David was toen 35 jaar.

Echtgenote Leonora Schaap vertrekt na de dood van David naar Katwijk en treedt daar op 7 september 1865 in het huwelijk met Cornelis Schoorel.

David was zeekapitein (gezagvoerder) van het zeilschip/bark Cortgene. Dat schip was een driemaster.

De Cortgene was een klassiek Nederlandse bark uit de jaren 1850, ingezet op lange vaarten tussen Rotterdam en Oost-Indië, met een ruime romp, driezeker tuigage en drie dekken. (Driezeker tuigage” verwijst naar de tuigage (het systeem van masten, zeilen en touwen) van een schip met drie masten, een zogenaamde driemaster. De Cortgene diende bijna twee decennia, totdat ze rond 1869 uit dienst werd genomen en gesloopt.
Een driemaster is een zeilschip met drie masten, waarbij de masten in de regel dwarsgetuigd zijn (de zeilen staan loodrecht op de lengteas van het schip). De term “tuigage” omvat alle onderdelen die nodig zijn om het schip te laten varen, inclusief masten, zeilen, touwen, blokken en andere bevestigingen.

De bark de Cortgene is in 1850 te water gelaten. Het schip was 40 meter lang.

Het schip werd gebouwd door de firma A. Van Hoboken & Zonen uit Rotterdam. De werf waar het schip gebouwd werd was: ‘Rotterdams Welvaren’.

Het schip is tot 1869 in de vaart geweest en voer onder 7 gezagvoerders.
Kapitein David Dunlop Dz was van 1859 tot 1863 de gezagvoerder van het schip Cortgene. (Dz achter zijn naam betekent dat zijn vader David Dunlop óók gezagvoerder was)

Op de site https://www.marhisdata.nl/index.php is alle informatie te vinden over de zeescheepvaart in Nederland zoals die sinds 1813 heeft plaatsgevonden.
Er zijn allerlei zoektermen in te vullen. Van schepen, gezagvoerders, reizen, gebeurtenissen enz.

David Dunlop had één dochter die heel jong stierf. Dus geen volgende verhalen van zoon of kleinzoon van David.

DIRK

De derde en laatste zoon van David Dunlop en Margritta Hooykaas die beschreven wordt in dit blog is Dirk Dunlop.

Dirk Dunlop, Het zevende kind van David en Margritta werd geboren op 30 mei 1834 in Rotterdam.

1857 vertrekt hij naar Nederlands-Indië met het schip Cortgene. Het schip waarvan zijn broer David twee jaar later gezagvoerder wordt. Dit is eerder in dit blog uitvoerig beschreven. Hij is dan 23 jaar.

In de Nederlands Patriciaat uitgave van 1952 staat geschreven dat Dirk Dunlop koopman in ijzer is.

1880 trouwt Dirk met Johanna Emilia Soesman. Hij is dan 46 jaar en hij woont dan in Rembang. Emilia is dan 22 jaar.

Dirk en Johanna krijgen 4 kinderen :

Catharina Margarethe Christina. Geboren 1881
Johanna Henriëtte Adriënne Dunlop. Geboren 1884
Emilia Louisa Johanna Dunlop. Geboren 1885
Dirk Eduard Godfried Dunlop. Geboren 1891

(Over het derde kind van Dirk en Johanna, Emilia Louisa Johanna, heb ik geen nadere info kunnen vinden)

Dirk overlijdt op 1 oktober 1919 in Probolinggo. Hij is dan 85 jaar.

Johanna Emilia Soesman is de dochter van Johan Henry Soesman en Esther Catherina Emilia van Groll. Ze is op 28 januari 1858 geboren in Probolinggo.
Vanaf 1899 woont ze in Malang en na haar huwelijk met Dirk Dunlop in Rembang.
27 mei 1901 overlijdt Johanna in Malang. Zij is dan 43 jaar.

Op de website https://groenegraf.nl/gvb/ is info te vinden over twee dochters van Dirk en Johanna, Catharina en Johanna die na de oorlog naar Baarn zijn verhuisd.

Over zoon Dirk Eduard Godfried gaat het afsluitende deel van dit blog over de drie broeders Dunlop.

Dirk Eduard Godfried wordt op 5 oktober 1891 in Soerabaja geboren. Zijn roepnaam is Freddie.
Zijn lagere- en Middelbare school volgt hij in Soerabaja, daarna gaat hij naar Nederland, waar hij in Amsterdam een opleiding volgt voor werktuig(bouw)kundige (MTS, naderhand HTS). Na ook deze opleiding succesvol te hebben beëindigd, keert hij naar Indië terug.
Daar heeft hij als Machinist (oude benaming voor werktuigbouwkundige/Ing.) op verschillende Suikerfabrieken in Oost- Java gewerkt, o.a op de Suikerfabriek Djatirotto.
Hij trouwt met Theodora LaFontaine, haar bijnaam is ‘Doppie’. Het huwelijk vindt plaats op 20 mei 1913 in Semarang.
Doppie is op 10 maart 1889 in Kebumen geboren. Zij is een dochter van Antoine Lafontaine en Eleonora Augusta van Ossenbruggen.

Nadat Freddie is gepensioneerd gaat hij met Doppie in Malang wonen. Tijdens WOII wordt hij door de Japanners geïnterneerd.
Dirk sterft één maand vóór de Japanse capitulatie (augustus 1945), als gevolg van ziekte en uitputting in het kamp .
Hij overlijdt 20 juli 1945 in het centrale kamphospitaal te Tjimahi, West- Java. Hij ligt nu begraven op het Nederlands Ereveld “Leuwigajah” te Tjimahi, locatie: VI 682.

Doppie overlijdt op 29 januari 1946 in Modjokerto.

Op de website oorlogsbronnen.nl is een pagina over Dirk Eduard Godfried Dunlop te vinden:
https://www.oorlogsbronnen.nl/tijdlijn/58adfdbd-077a-4a07-8371-5fcb29c0c453?utm_source=chatgpt.com

Ook op de website van de oorlogsgravenstichting is een pagina aan Dirk Eduard Godfried Dunlop gewijd.
https://oorlogsgravenstichting.nl/personen/37110/dirk-eduard-godfried-dunlop

Hier eindigt het blog over drie broeders Dunlop uit één gezin, Jasper, David en Dirk. Zonen van David Dunlop en Margrita Hooijkaas.

Tenslotte.

In 2022 bracht ik een bezoek aan het Landgoed Bronbeek. Begonnen als militairverzorgingshuis is er tegenwoordig ook een museum en een Kumpulan, een heerlijk Indisch restaurant.